stalbo85. Mam problem z automatyczną skrzynią biegów w renault laguna 2.0, 99 rok. W początkowej fazie rozpędzania się (zmiana biegu z 1 na 2) zaświeca się kontrolka świadcząca o tym, iż skrzynia pracuje w trybie awaryjnym. Od tej pory samochód jest strasznie mułowaty. Przy ruszaniu (dawaniu gazu) obroty rosną, natomiast samochód Jest to gumowy pierścień z zabudowaną sprężynką, która elastycznie dociska gumę wewnętrznej krawędzi uszczelniacza do kręcącego się wałka. Dzięki temu olej z wnętrza skrzyni nie wydostaje się po wałku. Spotkać można również uszczelniacz zintegrowany z prowadnicą łożyska oporowego. Jest to simering zamontowany w tulejce liczę na Waszą pomoc i rekomendację gdzie się udać z naprawą skrzyni TF-80SC lub jesteście w stanie podpowiedzieć gdzie leży przyczyna na bazie Waszego doświadczenia. Ogólnie problem pojawił się kilka miesięcy temu. Objawy: - silnik zagrzany, stoję na światłach na D i hamulcu, po około 10s-20s w momencie puszczenia hamulca Zmiennik momentu obrotowego stosowany w samochodach z automatyczną skrzynią biegów odpowiada za przenoszenie napędu, zwiększając równocześnie płynność i dynamikę jazdy. W dużym uproszczeniu — konwerter hydrokinetyczny składa się z pompy oraz turbiny, które są połączone ze sobą w jednej obudowie poprzez ciecz. Na skrzyni biegów zamontowane są dwa czujniki obrotów. Obroty wejścia i wyjścia. Usterka któregoś z nich powoduje w/w objawy w pracy skrzyni . Przy pomocy VAGa można ustalić który czujnik jest uszkodzony (zanik impulsów) Jeżeli odczyty będą, to jest to usterka mechaniczna skrzyni:cry: Do skrzyń ręcznych wchodzi z reguły niewiele środka smarnego (1,2-2,5 l), więc nawet nieduży ubytek może spowodować problemy z przełączaniem. Mogą one jednak wystąpić także wtedy, gdy poziom oleju jest prawidłowy, i wówczas, jeśli nie wiecie, jakiego środka smarnego użyto, zacznijcie od zalania skrzyni olejem zalecanym przez Kup Sterownik Automatycznej Skrzyni Biegów w Sterowniki skrzyni biegów - Układ napędowy - Części samochodowe na Allegro.pl. Najlepsze oferty na największej platformie handlowej. Automatyczna skrzynia biegów to urządzenie, które powstało, aby ułatwić prowadzenie samochodu. Zastosowanie tego mechanizmu eliminuje konieczność ręcznej zmiany przełożeń. Podstawą działania “automatów” jest wnikliwa analiza aktualnego obciążenia silnika. Na podstawie takich danych, następuje samoczynna zmiana biegów. Wybór skrzyni biegów to jeden z największych dylematów, przed jakimi stają kierowcy. Wiele osób uważa, że nic nie zastąpi tradycyjnej, manualnej skrzyni biegów, która daje największą przyjemność z jazdy. Inni z kolei nie wyobrażają sobie życia bez wygodnej skrzyni automatycznej. Jak jest naprawdę? Jeśli automatyczna skrzynia biegów używana jest prawidłowo (pomimo tego że jest o wiele bardziej podatna na usterki w porównaniu ze skrzynią manualną) gwarantuje nam tym samym przyjemność z bezawaryjnej jazdy. Zazwyczaj regeneracja lub naprawa automatycznych skrzyń biegów wynika z wad konstrukcyjnych, dużego przebiegu lub nieprawidłowo dobranego oleju. Naprawa automatycznej rw1K. Sprzęgła hydrokinetyczne obecne w automatycznych skrzyniach biegów wykorzystują do swojego działania ruch cieczy. W przeciwieństwie do skrzyń manualnych nie ma tam zużywających się okładzin ciernych, co zapewnia im większą niezawodność kosztem utraty to jedna z najważniejszych części samochodu, choć nie zawsze będziesz znał jego działanie. Prawidłowe wykorzystanie przekładni będzie gwarantować efektywną jazdę, czyli właściwą szybkość pojazdu, dobry napęd i nieduże spalanie paliwa. Niekoniecznie musisz wiedzieć, czym są sprzęgła hydrokinetyczne. Z pewnością orientujesz się, jak funkcjonuje sprzęgło w manualnej skrzyni biegów, którego pedał mamy pod lewą stopą. W samochodach z automatyczną skrzynią biegów rzecz wygląda inaczej. Nie ma tam przecież żadnego pedału. Automat będzie też jednak je posiadać. Nie jest to jednak sprzęgło cierne tak jak w przypadku skrzyni biegów, ale właśnie hydrokinetyczne. Bardzo często ten element jest określany konwerterem momentu obrotowego albo po prostu konwerterem. Zdania na jego temat są unikają automatów, wychodząc z założenia, że jeżeli przekładnia w takim pojeździe się zepsuje, to bardzo trudno będzie ją naprawić. Najczęściej jednak dla sprawnego mechanika regeneracja sprzęgła hydrokinetycznego nie powinna stanowić problemu. Takie naprawy można zrealizować w większości zakładów mechaniki pojazdowej i każdym autoryzowanym serwisie działania sprzęgła hydrokinetycznego i napęduNajważniejsze, abyś wiedział, że sprzęgła hydrokinetyczne nie powodują stałego połączenia silnika z kołami samochodu. W tym przypadku energia kinetyczna będzie przenoszona przez płyn, tym samym wykorzystując bezwładność cieczy. Jest on wprawiany w ruch wirowy za pomocą łopatek pompy. Są one elementami silnika, które pracują zawsze razem z nim. Ważna w budowie takiego sprzęgła jest turbina. Jest ona czymś w rodzaju lustrzanego odbicia pompy. Jej zadanie to przejmowanie większego momentu obrotowego wywołanego opływaniem łopatek przez ciecz, która również wpływa na poślizg sprzęgła. W przekładni turbina jest połączona ze skrzynią biegów, a więc łączy się także z kołami. Gdy rozruch silnik będzie na wolnych obrotach, to w konwerterze ruch płynu będzie nieznaczny, ale wystarczający, aby samochód zaczął jechać, gdy puścisz hamulec. Warunkiem jest włączenie biegu. Jednostka napędowa nie gaśnie, pomimo że płyn będzie stawiać opór. Nie będzie on jednak na tyle duży, aby silnik się zadusił. Z kolei gdy dodasz gazu i obroty będą zwiększone, to wtedy płyn zacznie krążyć bardzo szybko po konwerterze. To natomiast spowoduje znaczniejszy napór na łopatki wirnika turbiny. Wówczas właśnie samochód będzie nabierać prędkości. Gdy zwiększy się ona do pewnego poziomu, to skrzynia biegów automatycznie przełączy się na wyższy bieg. Naturalnie poza zasadą działania tego elementu warto byś wiedział, jakie sprzęgło hydrokinetyczne objawy będzie sygnalizować, gdy się uszkodzenia i regeneracja sprzęgła hydrokinetycznegoWedług zapewnień producentów objawy uszkodzonego sprzęgła hydrokinetycznego nie powinny właściwie występować. Twierdzą, że w idealnych warunkach konwerter momentu obrotowego po prostu nie ma prawa się zużyć. Dlaczego? Ponieważ nie ma tam tarczy z okładzinami ciernymi. One właśnie występują w skrzyni manualnej i zużywają się na skutek zwykłej eksploatacji. Jeżeli zaś chodzi o przekładnię hydrokinetyczną, cała energia będzie przekazywana przez ciecz. Ona w teorii nie powinna być przyczyną żadnych uszkodzeń wewnętrznych części. Niestety możliwe, że przekonałeś się już, że w rzeczywistości idealne warunki nie występują. Czasami, gdy jest eksploatowane sprzęgło hydrokinetyczne, regeneracja będzie niezbędna. Bardzo wielu kierowców będzie po prostu ignorować konieczność wymiany oleju w skrzyni automatycznej. W konsekwencji będzie on mógł być bardzo zanieczyszczony. Takie zanieczyszczenia to np. drobiny okładziny z tarczek sprzęgłowych. Może to skutkować tym, że pojazd będzie jeździł coraz wolniej i będziesz musiał dodawać więcej gazu, aby ruszył z miejsca. W końcu może nawet przestać jechać. Pamiętaj, że jest to na tyle skomplikowany element, że tylko doświadczony mechanik będzie wiedział, jak prawidłowo powinno działać sprzęgło hydrokinetyczne i jak sprawdzić ewentualną i wady przekładni hydrokinetycznejJeśli pokrótce przeanalizujesz charakterystykę tego mechanizmu i dowiesz się, jak działa przekładnia hydrokinetyczna, możesz dostrzec praktyczność tego rozwiązania. Pamiętaj, że oprócz zalet występują wady. Co do plusów, nie jest wymagana obsługa sprzęgła, dlatego zawsze ruszysz płynnie. Podczas jazdy samochód nie będzie szarpać, a motor nie zgaśnie, gdy się zatrzymasz. Takie sprzęgło nie zużywa się tak jak cierne. Wadą jest jednak generowanie dużej ilości ciepła oraz spore straty mocy. Poza tym taki mechanizm ma dużą masę i spore rozmiary. Musisz się liczyć z tym, że jeżeli wystąpi jakaś duża usterka, to zakup nowego sprzęgła hydrokinetycznego będzie kosztowny. W rozstrzygnięciu, który rodzaj sprzęgła wybrać kieruj się sprawdzonymi opiniami innych kierowców i zaufanych mechaników. Z reguły, jeśli skrzynia jest w dobrym stanie i pracuje w optymalnych trybach, ten typ skrzyni biegów zapewnia znaczny wzrost komfortu i ułatwia proces prowadzenia tym przypadku, nawet w przypadku nowych samochodów z automatyczną skrzynią biegów, właściciel może zmierzyć się z faktem, że automatyczna skrzynia biegów pod pewnymi warunkami zaczyna zmieniać biegi za pomocą szarpnięć i szarpnięć. Również olej przekładniowy w maszynie może zbyt szybko przyciemnić często przyczyną takich awarii jest przegrzewanie się automatycznej skrzyni biegów. Następnie zastanowimy się, jak zrozumieć, że automatyczna skrzynia biegów przegrzewa się, przyczyny przegrzania maszyny skrzynkowej, a także, co należy zrobić w tym Przegrzanie automatu: konsekwencje i znaki2 Przyczyny przegrzania automatycznej skrzyni biegów3 Jak rozwiązać problem przegrzania automatycznej skrzyni biegówPrzegrzanie automatu: konsekwencje i znakiZauważamy więc, że znaczny wzrost temperatury oleju przekładniowego w automatyce zwykle przejawia się w postaci różnych awarii w automatycznej skrzyni tych objawów może prowadzić do skrócenia żywotności samej jednostki lub jej awarii. Innymi słowy, automatyczna skrzynia biegów w tym przypadku często zawiedzie, po czym wymagana jest kosztowna naprawa lub wymiana skrzyni z dalej. Przyczyny przegrzania automatu mogą być różne. Przede wszystkim w samej jednostce znajduje się duża liczba załadowanych elementów, które wchodzą ze sobą w interakcje. W rezultacie uwalniana jest duża ilość ciepła, która jest usuwana przez płyn transmisyjny cechą wielu maszyn hydromechanicznych jest wysokie nagrzewanie oleju skrzyni biegów w przekładni hydrokinetycznej. Urządzenie jest w rzeczywistości sprzęgłem automatycznej skrzyni biegów, a moment obrotowy silnika spalinowego jest przenoszony przez płyn się jasne, że problemy z automatyczną skrzynią biegów lub GDT, odchylenie od normy poziomu oleju w automatyce, spadek ciśnienia ATF, a także utrata właściwości samego płynu przekładniowego, prowadzą do wzrostu temperatury automatycznej skrzyni biegów. W niektórych przypadkach olej w pudełku urządzenia nagrzewa się do 120 stopni lub ogrzewanie jest krytyczne, olej traci właściwości, urządzenie działa nieprawidłowo, zużycie skrzyni znacznie się zwiększa. Konsekwencje przegrzania automatycznej skrzyni biegów objawiają się w postaci pękania solenoidów, tarczy ciernych, a także szeregu innych elementów skrzyni praktyce, po kilkudziesięciu minutach pracy, automatyczna transmisja w trybie ogrzewania granicznego będzie wystarczająca do spowodowania awarii urządzenia. Z tego powodu ważne jest szybkie wykrycie objawów przegrzania automatycznej skrzyni biegów. W przypadkach, gdy automatyczna skrzynia biegów przegrzewa się, oznaki nadmiernego nagrzewania można określić niezależnie. Jeśli skrzynka automatu jest mocno przegrzana, komputer może przenieść urządzenie do trybu awaryjnego automatycznej skrzyni lub A / T świeci na desce rozdzielczej, wskazując na problem z automatyczną skrzynią biegów. Różne czujniki automatycznej skrzyni biegów ustalają wzrost temperatury, zmniejszają ciśnienie ATF itp. W takiej sytuacji nie jest niczym niezwykłym, gdy konwerter momentu obrotowego jest dosłownie toczenia blue od intensywnego ciepła topione połączeń automatycznych skrzyń biegów, sprzęgła spalić się i rozpadają tym przypadku, gdy automatyczna skrzynia biegów wzrosła w trybie awaryjnym, który najlepiej wykorzystać natychmiast zatrzymać samochód i zabrać go do usługi nie jest pod jego własną moc, tak że nie ma jeszcze pogorszyć sytuację. W takim przypadku, jeśli zamierzasz holować bez zawieszania kół napędowych, musisz wziąć pod uwagę wszystkie zasady i niuanse takiego holowania samochodu z automatyczną skrzynią uwagę, nie zawsze automat w przegrzaniu "upadnie" w przypadku awarii. Często pudełko działa, czek nie płonie, ale temperatura zbliża się do krytycznego takiej sytuacji, gdy maszyna osiągnie temperaturę roboczą, kierowca zwykle odczuwa wyraźne szarpnięcia, szarpnięcia podczas przełączania, maszyna zatrzymuje się, napręża zmiany biegów itp. W tym samym czasie działa normalnie na zimnym rozumieć, że w przyszłości i tak nie da się uniknąć problemów, ponieważ stałe przegrzanie, choć nie krytyczne, znacznie zmniejsza żywotność sprzęgieł, elektromagnesów, może powodować odkształcenie agregatu hydraulicznego itp. Sam olej napędowy w warunkach zwiększonego ogrzewania również szybko traci swoje właściwości i jest silnie zanieczyszczony. Oznacza to, że właściciel musi stale sprawdzać poziom i jakość oleju w automatycznej skrzyni również odnotować wszelkie zmiany w działaniu urządzenia i natychmiast przeprowadzić diagnostykę, wymienić olej i filtrować automatycznie w automatycznym pudełku w pudełku, stosować wysokiej jakości płyny zalecane przez producenta przegrzania automatycznej skrzyni biegówJeśli mówimy o przyczynach przegrzania maszyny skrzynkowej, wśród głównych można zidentyfikować następujące:Znaczne obciążenie przekładni i ciężkie warunki pracy (holowanie przyczepy, częste i długie poślizgnięcia w błocie, śniegu itp.)Niewystarczające wewnętrzne chłodzenie automatycznej skrzyni biegów lub problemy z chłodnicą automatu chłodniczego skrzyni;Zmniejszenie ciśnienia oleju w maszynie (zanieczyszczenie kanałów, filtrów, pęknięcie pompy olejowej AKPP);Niski / wysoki poziom oleju w maszynie, awarie w układzie sterowania, problemy z elektromagnesami;Jednocześnie częstym i powszechnym problemem jest problem z chłodnicą oleju automatycznej skrzyni biegów (wymiennik ciepła skrzyni automatycznej). Faktem jest, że w przypadku zanieczyszczenia grzejnika osadem i naturalnych produktów zużycia automatycznej przekładni, gorący olej przestaje skutecznie chłodzić w również przeczytanie artykułu o tym, dlaczego automatyczna przekładnia kopie i pcha. Z tego artykułu dowiesz się o przyczynach szarpnięć, szarpnięć i kopnięć są również możliwe w działaniu innych elementów. Na przykład, elektromagnesy automatycznej skrzyni biegów są zaworami, które umożliwiają przepływ płynu ATF przez kanały. Jeśli solenoid nie działa w czasie, prowadzi to do zakłóceń w dopływie płynu roboczego, który smaruje i chłodzi rozwiązać problem przegrzania automatycznej skrzyni biegówPrzede wszystkim, jeśli skrzynka się przegrzewa, musisz zacząć od diagnozy automatycznej transmisji. Zintegrowane podejście zwykle pozwala szybko określić przyczynę i dowiedzieć się, dlaczego automatyczne w celu wyeliminowania przegrzania urządzenia jest konieczność czyszczenia kanałów hydrauliczne do zmiany płynu przenoszącego i przesączono, przemyto chłodnicy automatyczną skrzynią biegów. Do czyszczenia można stosować różne metody, od mycia po demontaż skutecznym sposobem rozwiązania problemów z przegrzaniem jest instalacja dodatkowego chłodnicy z automatycznym termostatem. Taki grzejnik pozwala szybko osiągnąć temperaturę roboczą, a następnie utrzymać ogrzewanie oleju w maszynie nie wyższej niż 70-90 pod uwagę fakt, że wiele współczesnych automatyczne skrzynie biegów normalnie może być ogrzewany do 100-110 stopni, dopradiator automatyczna skrzynia doświadczonych kierowców nie ustawionych w razie pilnej potrzeby, w celu zapobiegania i zwiększenia transmisji również przeczytanie artykułu o tym, do czego potrzebny jest dodatkowy automatyczny grzejnik. W tym artykule dowiesz się, dlaczego niebezpiecznego przegrzania oleju w automatycznej skrzyni biegów, a także jak poprawić chłodzenie automatyczną skrzynią awarie samego układu chłodzenia silnika mogą również wpływać na sprawność chłodzenia automatycznej skrzyni biegów. Faktem jest, że te systemy w wielu samochodach są częściowo ze sobą powiązane (szczególnie, gdy chłodnica jest zintegrowana z chłodnicą układu chłodzenia silnika).Na koniec jeszcze raz zauważamy, że nagrzewanie skrzyni biegów zależy również od jakości i właściwości oleju przekładniowego. Należy to wziąć pod uwagę osobno przy wyborze ATF. Nie zapominaj również o potrzebie regularnego płukania automatycznej skrzyni biegów chłodnicy podczas wymiany oleju, a także wymiany filtrów oleju skrzyni automatycznej. AUTOMATYCZNA SKRZYNIA BIEGóW ZE SPRZĘGŁEM HYDROKINETYCZNYM – ZASADA DZIAŁANIA Na wstępie muszę nadmienić, iż nie jestem żadnym specjalistą w dziedzinie automatycznych skrzyń biegów – po prostu wiem jak one działają, i chcę się tą wiedzą z Wami podzielić, szczególnie, że widać na forum poniekąd zapotrzebowanie na to. W naszym kraju zwykło się mówić, że „automat” to niemal magiczne urządzenie, które jest strasznie skomplikowane w budowie, działaniu, awaryjne – a do tego mało kto umie to naprawić. Otóż – nie. Jest to mechaniczne urządzenie jak każde inne – może bardziej skomplikowane i precyzyjne w budowie, jednakże jego praca opiera się na prostej mechanice i kilku prawach fizyki. Tekst ten nie będzie traktował o skrzyniach Mercedesowskich stricte, bynajmniej nie należy traktować go jako instrukcję obsługi do skrzyń Co to to nie, chociaż gdzie mogę to wtrącę co i jak w naszych konstrukcjach. Opiszę ogólną zasadę działania, która odnosi się do praktycznie każdej automatycznej przekładni ( mam na myśli oczywiście klasyczne hydrauliczne konstrukcje, a nie nowoczesne wynalazki, gdzie każdy zawór ma swój komputer ). 1. SPRZĘGŁO W AUTOMACIE – KONWERTER HYDROKINETYCZNY ( TORQUE CONVERTER ) W skrzyni automatycznej funkcję sprzęgła pełni konwerter hydrokinetyczny. Wykonany jest z metalu, łączy on silnik ze skrzynią biegów – jest przykręcony do koła zamachowego silnika i nasunięty na wałek biorczy skrzyni biegów. Składa się on z czterech podstawowych elementów: - obudowy - pompy ( nie mylić z pompą oleju wewnątrz skrzyni biegów! ) - statora - turbiny Jak działa konwerter hydrokinetyczny? Tak, jak jego nazwa wskazuje: przekazuje energię ( kineza ) poprzez ciecz ( hydro ). Gdy silnik pracuje, wirująca wraz z obudową pompa ustawionymi ukośnie łopatkami wprawia w ruch ciecz ( tu: olej ATF ) i napędza turbinę, która połączona jest z wałkiem biorczym skrzyni biegów. Znajdujący się pomiędzy nimi, zamontowany tak, by móc obracać się tylko w jednym kierunku stator wspomaga ten proces, dodatkowo ukierunkowując przepływ cieczy pomiędzy pompą, a turbiną. Koło pompy zamontowane jest tak, że zawsze napędza pompę oleju w skrzyni biegów ( stąd nazwa ), natomiast koło turbiny nie musi się obracać, jeśli siła hydrokinetyczna jest zbyt mała by „uciągnąć” cały układ – turbina przekazuje moment na pozostałe elementy skrzyni biegów. Przepływ cieczy zaobserwować można na poniższym diagramie: Sprzęgło takie ma swoje wady i zalety. Do największych zalet zaliczyć można umiejętność poślizgu sprzęgła wynoszącą nawet 100% ( jako poślizg rozumiemy różnicę obrotów pomiędzy pompą, a turbiną ). Dlatego samochód nie gaśnie, pomimo iż jest na biegu i stoi zatrzymany – pompa obraca się swobodnie, podczas gdy turbina stoi nieruchomo ; innymi słowy: pół sprzęgła wiruje, a drugie pół stoi nieruchomo. Ale to, co jest największą zaletą takiego sprzęgła jest także jego największą wadą – poślizg sprzęgła powoduje straty momentu obrotowego – podczas przyśpieszania i rozpędzania samochodu prędkość obrotowa silnika ( i co za tym idzie, koła pompy ) jest większa niż prędkość obrotowa turbiny ( i połączonego z nią wałka biorczego skrzyni biegów ). To jest powodem gorszego przyśpieszania oraz troszkę większego spalania aut z automatem. Dodatkowa, niezaprzeczalna zaleta takiego sprzęgła to to, że w warunkach normalnej pracy jest praktycznie niezniszczalne. 2. Z CZEGO SŁADA SIĘ SKRZYNIA BIEGóW Nie będę wnikał tu z czego dokładnie składa się skrzynia omówię tylko najważniejsze jej elementy, biorące udział w pracy. - POMPA OLEJU W skrzyni biegów znajduje się pompa oleju, jest ona napędzana poprzez wałek ze sprzęgła hydrokinetycznego – pompa pracuje zawsze, nie ważne czy auto stoi czy jedzie – pompa pracuje zawsze wtedy, gdy silnik. Defekt pompy oleju unieruchamia całą skrzynię biegów, nie będzie ona w ogóle działała. Główna pompa oleju to pierwszy element na który natkniemy się zaglądając od frontu do skrzyni biegów z wyjętym sprzęgłem. Składa się z dwóch głównych elementów - obudowy pompy ( zwanej statrem, tak jak stator w konwerterze ) oraz jej ruchomej części. W obudowie znajdują się kanały, którymi olej pod ciśnieniem przedostaje się do skrzyni, a ciśnienie wytwarza wirująca zębatka w niesymetrycznym układzie - działa podobnie jak centryfuga, czyli wirując wytwarza siłę odśrodkową i wyrzuca olej "na zewnątrz". Nie każdy wie, że w skrzyni biegów znajduje się druga, mniejsza pompa oleju – w tym miejscu: - SPRZĘGŁO ( CLUTCH ) Sprzęgła – tzw. mokre sprzęgła, sprzęgła cierne. Składają się one z elementów ciernych poprzekładanych elementami metalowymi. Ściśnięcie takiego zespołu ( uruchomienie sprzęgła ) powoduje zatrzymanie np. jarzma przekładni planetarnych. Sprzęgła te biorą bezpośredni udział w zmianie biegów. W związku z tym, że są to elementy cierne, mogą zużywać się, a w przypadku pracy w zaniedbanej skrzyni biegów – mogą uszkodzić się tak, by jazda stała się niemożliwa. Pierwszym efektem zużycia się tarczek takiego sprzęgła jest ciemna barwa oleju oraz zapach spalenizny, oraz odczucie „poślizgu sprzęgła” – podobnie jak w aucie ze spalonym sprzęgłem skrzyni manualnej, wzrost „bezużytecznych obrotów” przy przyśpieszaniu. Na szczęście, aby doprowadzić do takiego stanu trzeba albo jeździć ze zbyt małą ilością oleju, albo przegrzewać skrzynię biegów. Tarczki są elementem wymienianym przy regeneracji skrzynki. Na powyższych zdjęciach widać kilka tarczek metalowych poprzekładanych metalowymi. Jako ciekawostkę podam, że tego typu sprzęgła wykorzystuje się w motocyklach, maszynach ciężkich oraz np. tokarkach W skrzyniach biegów naszych samochodów znajdują się trzy takie sprzęgła: B3 – sprzęgło wstecznego biegu, K1 – sprzęgło bezpośrednie oraz sprzęgło K2. - TAŚMA HAMULCOWA ( BRAKE BAND ) Każdy posiadać auta ze szwankującym automatem na pewno słyszał to określenie. A czym dokładnie jest taśma hamulcowa? Jest to pewien rodzaj hamulca bębnowego. Po zewnętrznej stronie bębna zamocowana jest taśma z elementu ciernego, której jeden „koniec” zmocowany jest do obudowy skrzyni biegów, a drugi do zaworu pełniącego rolę tłoczka. Gdy zawór wypełniany jest olejem, tłoczek rozszerza się i zaciska taśmę, powodując zatrzymanie się bębna. Na powyższych obrazach widać bęben oraz taśmę hamulcowa. Taśma, jako element cierny może zużyć się i zaprzestać pełnienia swojej funkcji. Zużyta taśma daje początkowe objawy takie jak sprzęgło cierne – zaciemnienie oleju, zapach spalenizny, oraz wrażenie „poślizgu sprzęgła” w samochodzie. Taśmy są wymienne przy regeneracji. W skrzyniach naszych autek znajdują się dwie taśmy: B1 oraz B2 umiejscowione odpowiednio z przodu, oraz z tyłu skrzyni biegów. Mechanizmy, które nimi sterują ( tzw. serwa ) dostępne są pod zaślepkami w poniższych miejscach: - PRZEKŁADNIE PLANETARNE To tajemnicze urządzenie stanowi serce skrzyni biegów i jest jednocześnie całą tajemnicą jej działania. Aby zrozumieć jak działa automat, należy zrozumieć zasadę działania przekładni planetarnej. Przekładnia składa się z trzech głównych elementów: - koła głównego ( słonecznego; sun-gear ) - kół obiegowych ( planetarnych, planetary gears ) połączonych jarzmem - pierścienia zewnętrznego ( outer ring ) Nazwa przekładni i nazwy elementów odpowiadają dokładnie zasadzie działania. Wewnątrz przekładni znajduje się słońce, wokół którego krążą planety, a wokół wszystkiego krąży pierścień zewnętrzny. Tego typu przekładnia może działać na trzy sposoby: - obracające się słońce, a planety i pierścień zewnętrzny nieruchome - obracające się słońce, planety wraz z jarzmem, a pierścień zewnętrzny nieruchomy - obracające się słońce, planety raz z jarzmem, a pierścień zewnętrzny ruchomy Działanie we wszystkich trzech „trybach” pracy pokaże poniższa animacja: Przekładnia planetarna - YouTube Jak widać, w poszczególnych trybach pracy poszczególne elementy kręcą się z różnymi prędkościami. A co będzie, jak obok dołożymy drugą przekładnią planetarną i połączymy je razem? Na poniższej animacji przedstawiającej przykładowy układ można to zaobserwować: Zespół przekładni planetarnych - YouTube ( należy włączyć adnotacje na YouTube, jeśli są wyłączone ) I teraz wielka tajemnica wiary: to jest właśnie zasada pracy przekładni automatycznej. Tadaaa! ? Jak widać, wszystkie koła zębate w przekładniach planetarnych są zawsze ze sobą zazębione, dlatego podczas zmiany biegów nigdy nie słychać zgrzytania, a zmiana jest płynna – za zmianę odpowiadają tylko i wyłącznie sprzęgła oraz taśmy hamulcowe – dlatego zmiany biegów są gładkie i przyjemne. Jak to wygląda w praktyce? Tak, że w zależności od wybranego przełożenia rozluźniane bądź ściągane są odpowiednie taśmy hamulcowe oraz mokre sprzęgła, co powoduje zatrzymywanie i wprawianie w ruch odpowiednich w tym momencie elementów przekładni – czy to kół planetarnych wraz z jarzmami, czy to pierścieni zewnętrznych, czy kół słonecznych. Taki układ dwóch przekładni, wraz z obecną w skrzyni przekładnią główną ( czyli sprzęgłem bezpośrednim i hamulcem wstecznego biegu ) pozwala uzyskać cztery przełożenia do jazdy do przodu oraz jedno do tyłu. Zasada pracy nie jest skomplikowana, chociaż taka może się na początku wydawać – zasadniczo jest to rozwiązanie dość proste – wystarczy przeanalizować drugą animację by zrozumieć wszystko +/- ze strony mechanicznej. A sterowanie sprzęgłami i taśmami hamulcowymi? Tym zajmuje się płyta sterująca. Kilka fotek przekładni planetarnych ze skrzynki - PŁYTA STERUJĄCA Znajduje się pod skrzynią biegów, bezpośrednio pod mechanizmami opisanymi powyżej. Zadaniem płyty sterującej jest poprzez sieć kanałów i zaworów sterować pracą skrzyni biegów, poprzez hamowanie/zwalnianie taśm hamulcowych oraz sprzęgieł ciernych. Płyta wykonana jest ze stopów aluminium ( nie mylić z „amelinium” ), na pierwszy rzut oka przypomina mrowisko. Wewnątrz płyty znajdują się różne zawory, które pod wpływem ciśnienia oleju zamykają się bądź otwierają, odcinając dopływ oleju – lub przeciwnie – pozwalając wpłynąć mu w kolejne obszary płyty, w kolejne zawory… całość przypomina w działaniu, nazwijmy to, „analogowy program komputerowy” – gdy otworzy się ten zawór, tamten się zamknie, płyn popłynie tu i tam otwierając kolejny zawór, a on otwierając się odetnie dopływ cieczy tu i tu, zamykając jeszcze inny zawór. To tak w skrócie, ale wiecie co mam na myśli. Zaworów jest kilkanaście i pełnią najróżniejsze funkcje. Najbardziej znany jest chyba K1, którego wypracowanie odpowiada za „międzygaz” pomiędzy zmianą z drugiego na trzeci bieg – jest to efekt zbyt szybkiego zwalniania taśmy hamulcowej B1 w stosunku do „zapinania” sprzęgła bezpośredniego K1. O ile system przekładni planetarnych jest sercem skrzyni automatycznej, to płyta bez wątpienia jest jej mózgiem. O mózg trzeba dbać, jak i o płytę. Jak to robić? Regularne wymiany oleju i filtra – gdyż czystość to najlepszy przyjaciel płyty – zabrudzenia płynące pod ciśnieniem mogą na amen przyblokować wąskie kanaliki i utrudnić, bądź uniemożliwić pracę tego elementu. Uszkodzenia płyty sterującej praktycznie się nie zdarzają – najczęściej najsłabszym ogniwem okazują się zacinające się zawory bądź zabrudzenia, które doprowadzają do dysfunkcji. Podczas przebudowy skrzyni biegów zawory można wymieniać, a płytę wyczyścić – składa się ona z dwóch połówek, które ściśle przylegają do siebie. Po oddzieleniu dają dostęp do kanalików i zaworków schowanych wewnątrz. - WYBIERAK I CIĘGNO GAZU Za pomocą wybieraka biegów ustawiamy żądany tryb pracy skrzyni biegów. Co dzieje się w skrzyni? Wybierak połączony jest z zaworem, który przechodząc poprzez kolejne tryby pracy otwiera i zamyka kolejne kanały w skrzyni biegów – porusza się wzdłużnie do osi skrzyni wewnątrz płyty sterującej. Dlaczego o tym wspominam? Dlatego, iż konstrukcja płyty ( sterowanie ciśnieniami ) pozwala na przełączanie trybów podczas jazdy, także tych przeciwstawnych – np. z R na D bez użycia hamulca gdy samochód się toczy. Zasadniczo nie powinno się tak robić, ale jeśli już tak niechcący zrobimy – absolutnie nic się nie stanie – gdyż ciśnienie na elementach odpowiedzialnych za działanie wstecznego biegu zniknie ( tu: hamulec B3, sprzęgło K1 ), a pojawi się na zupełnie innych elementach skrzyni ( taśmy B1 i B2 dla drugiego biegu ) – na żaden z tych elementów nie zadziała destruktywna siła. Cięgno gazu także jest elementem dość prostym w działaniu. Linka znajdująca się na zewnątrz skrzyni połączona jest z zaworem, który jest – nazwijmy to w skrócie – akumulatorem ciśnienia. Im bardziej wyciągnięta linka ( bardziej wciśnięty pedał gazu ), tym większe ciśnienie potrzebne jest do otwarcia zaworu i zapoczątkowania zmiany biegów; a im większe ciśnienie jest potrzebne, tym większe obroty potrzebne są do jego wytworzenia. - BLOKADA PARKINGOWA Blokada kół napędowych samochodu poprzez położenie „P” lewarka wykonywana jest czysto mechanicznie. Położenie „P” to taki sam tryb pracy skrzyni jak „N” ( wszystkie sprzęgła i hamulce zwolnione ) z tą różnicą, że element „wybierający” biegi w skrzyni mechanicznie aktywuje zamontowaną na sprężynie blokadę parkingową. Blokada ta to niewielki wieniec zębaty z zapadką w kształcie litery „L”, który znajduje się na końcu skrzyni biegów. Jak działa? Gdy wrzucimy „P” zapadka mechanicznie łapie wypustki w wieńcu i fizycznie blokuje wałek zdawczy skrzyni. Gdy wybieramy inny bieg, element ciągnie za sobą zapadkę zwalniając wieniec. Czasami, gdy auto stoi na pochyleniu, do przełożenia z „P” trzeba użyć siły – cały ciężar auta spoczywa na zablokowanym wieńcu. Czasem po wrzuceniu „P” auto przejedzie jeszcze kilka centymetrów do przodu lub do tyłu – to normalne, gdyż zapadka musi wskoczyć w wypustkę wieńca ( słyszalne kliknięcie ). Poniżej foto tego wieńca wraz z zapadką, i dla porównania moneta 2 złotowa. Uwierzycie, że taki kawałek metalu z powodzeniem wytrzyma ciężar samochodu? Co się stanie, jeśli wybierzemy pozycję „P” gdy samochód jest jeszcze w ruchu? Dwie opcje: jeśli zapadka zablokuje się, zablokuje też koła pojazdu ( efekt zaciągniętego hamulca ręcznego ), lub – jeśli wieniec obraca się jeszcze zbyt szybko – zapadka będzie przelatywać nad wieńcem wydając z siebie dźwięki szybkiego, metalicznego „klikania” ( w ten sposób można uszkodzić ten mechanizm ). Na fotce widać stan zarówno zapadki, jak i wieńca – są niemal idealne, jedynie na zapadce widać, po jej lewej stronie, delikatniutkie odkształcenia materiału. Oba elementy pochodzą ze skrzyni biegów z 1989 roku, co daje pojęcie o twardości tych materiałów. To chyba wszystko, co chciałem napisać. Mam nadzieję, że lektura tego tekstu ( plus foto/wideo załączników ) trochę chociaż rozjaśniła Wam w głowach – taki był plan. Automat to żadna magia – to po prostu kolejne urządzenie, którego zasady działania można się nauczyć. I nie mam na myśli tego, aby stać się od razu ekspertem, ale tego by PO PROSTU wiedzieć jak działa i dlaczego. Poniżej, na koniec, kilka filmików, w których zobaczyć możecie taśmę hamulcową, tarczki, sprzęgło z pompą oraz jak działają przekładnie planetarne i jak wyglądają one w skrzynce – specjalnie dla Was wcieliłem się w aktora, chociaż nie wychodzi mi to najlepiej... ( w jakości HD ). Taśma hamulcowa ( brake band ) - YouTube Przekładnia planetarna ( planetary gear set ) - YouTube Pompa i sprzęgło hydrokinetyczne ( oil pump and torque converter ) - YouTube Pozdrawiam! PS. W miarę możliwości proszę o przypięcie tego tematu - to znacznie ułatwi jego "znajdowalność".